Covid-19 Tanı Kitleri

Dünyada etkisini arttıran ve pandemi haline dönüşen corona virüsüne yönelik tanı kitlerine ve uygulamalarına yönelik çalışmalar Sağlık Bakanlığımızın etkili çalışmaları ile ülkemizde de artırılmıştır.. Tüm dünyada olduğu gibi amaç COVID -19’un hızlı ve etkili tanısının mümkün olduğunca en kısa sürede ve yaygın olarak yapılmasıdır. Böylece hasta bireylerin zamanında izolasyonlarının gerçekleştirilerek hastalığın yayılması engellemektir.  COVID -19’un tansında iki farklı yaklaşım kullanılmaktadır. Bunlardan birincisi ve referans yöntem olan polimeraz zincir reaksiyonu (PCR ) ile COVID -19 virüsünün RNA'sının tanımlanmasına dayanmaktadır. Yöntem çok seçici ve doğru sonuç vermesine rağmen her bir numune laboratuvara ulaştıktan sonra 6 saat gibi bir sürede sonuç verebilmektedir. Bu da günlük test sayısını azaltmaktadır. İkinci bir yöntem ise COVID -19 antikorlarının (IgM ve IgG) analizine yönelik olana hızlı tarama kitleridir. Referans yönteme göre daha hızlı olan (15 dakika) ve hasta başında uygulanabilin bir yöntem olması sebebiyle çok fazla sayıda kişinin taraması gerçekleştirilebilmektedir.  Fakat yöntemin seçiciliği ve hassaslığı referans yönteme göre düşüktür. Bu yüzden hızlı tarama kiti ile pozitif çıkan hastaların mutlaka referans yöntemle doğrulanması gerekmektedir.

Tanı kitlerinde aranan parametreden biri de CE belgesinin olup olmamasıdır. Ürünün güvenirliğini ve kullanım amacı için uygunluğunu gösterdiğinden kitlerin temini sırasında değerlendirilmesi gereken bir parametredir.

Hızlı tanı kitleri kolayca her yerde uygulanabilir olmasına rağmen COVID-19 gibi yüksek bulaşıcılık riski örneklerle analizleri gerçekleştiriliyor olması nedeni ile analizlerin biyogüvenlik düzeyi 2 olan laboratuvarlarda yapılması önerilmiştir. COVID-19 Laboratuvar Biyogüvenliği Dünya Sağlık Örgütü Rehberi (Klinik Mikrobiyoloji Uzmanlık Derneği- https://www.klimud.org/content/7813/covid-19-laboratuvar-biyoguvenligi-dso-rehberi)

Prof. Dr. Emirhan NEMUTLU

Hacettepe Üniversitesi